Jar­ki: «Nues­tro obje­ti­vo es con­for­mar de una mane­ra cons­truc­ti­va la nue­va alter­na­ti­va polí­ti­ca»

Hace unos meses, pre­via­men­te al Guda­ri Egu­na, apa­re­cie­ron por nume­ro­sos pue­blos de Eus­kal Herria car­te­les de una orga­ni­za­ción que has­ta el momen­to prac­ti­ca­men­te nadie cono­cía. Fue­ron los pri­me­ros pasos de Jar­ki, los cuá­les con­ti­nua­ron des­pués con la cele­bra­ción de su pri­me­ra con­vo­ca­to­ria públi­ca: una mani­fes­ta­ción en Duran­go el 6 de diciem­bre.
Duran­te estos meses no son pocas las per­so­nas en Eus­kal Herria que se han pre­gun­ta­do quie­nes son y cuál es su idea­rio y su pro­pues­ta. Des­de La Hai­ne hemos podi­do man­te­ner una exten­sa entre­vis­ta sobre esta y otras cues­tio­nes con esta nue­va orga­ni­za­ción.
Os deja­mos con ella, en eus­ka­ra y en cas­te­llano.

Noiz eta nola sor­tu zen JARKI eta zein­tzuk dira zuen hel­bu­ruak anto­la­kun­de poli­ti­ko beza­la?

JARKI 2017ko martxoa­ren 18an sor­tu zen. Behin bere oina­rri ideo­lo­gi­koak fin­ka­tu­ta, anto­la­kun­deak lehe­nen­go bi urteak saretzen eta egi­tu­ratzen eman zituen, batik bat. Hone­kin bate­ra, JARKI, etor­ki­zu­nean jorra­tu­ko zituen dina­mi­kak iden­ti­fi­katzen, defi­nitzen eta ezta­bai­datzen egon zen, aurre­ko urtean publi­ko egi­te­ko era­ba­kia har­tu zue­la­rik. JARKI anto­la­kun­dea­ren hel­bu­ru estra­te­gi­ko maxi­moak hona­ko hauek dira:

  • Ara­ba, Biz­kaia, Gipuz­koa, Lapur­di, Nafa­rroa Behe­ra, Nafa­rroa Garaia eta Zube­roa bar­ne­bil­tzen dituen esta­tu inde­pen­dien­te eta sozia­lis­ta­ren erai­kun­tza.

  • Eus­kal lan­gi­le­ria­ren bote­rean, kla­se gataz­ka­ren gain­ditzean eta pro­duk­zio balia­bi­deen sozia­li­za­zioan oina­rri­tu­ri­ko gizar­tea­ren erai­kun­tza.

  • Ema­ku­me lan­gi­leon zapal­kun­tza for­ma guz­tien gain­ditzea.

  • Eus­kal Herria­ren bir­batzea.

  • Eus­kal Herria­ren berreus­kal­dun­tzea.

Zein­tzuk dira zuen ekin­tza­ra­ko ardatzak, Eus­kal Herria­ren­tza­ko inde­pen­den­tzia eta sozia­lis­moaz hara­ta­go?

Hel­bu­ru estra­te­gi­ko maxi­moak erdies­te­ko eta egun­go tes­tuin­gu­rua­ri so egi­nez, hona­ko ezau­ga­rriei eran­tzun behar diren prak­ti­ka poli­ti­koa gara­tu nahi du JARKI‑k:

  • Nor­ma­li­za­zio pro­ze­sua­ren bai­tan ema­ten ari den des­mo­bi­li­za­zioa eta des­ak­ti­ba­zioa iraul­tzea.

  • Pro­ze­su iraul­tzai­lea­ren akti­ba­zioa sus­tatzea.

  • Des­ideo­lo­gi­za­zioa­ri aurre egi­nez, Eus­kal Herri­ko lan­gi­le kla­seak kon­tzien­tzia har­tzea.

  • Borro­ka­ren zer­ga­tiak, beha­rra eta zile­gi­ta­su­na alda­rri­katzea

  • Dis­kur­tso poli­ti­ko kohe­ren­te bat mar­ka­tu eta garatzea.

  • Sek­ta­ris­mo­tik alden­duz, Eus­kal Herri Lan­gi­lea gor­puz­tu eta borro­ka­ra engaiatzea.

  • Borro­ka espa­rruak luze­ta­ra­ko pers­pek­ti­ba eta pla­ni­fi­ka­zio baten bai­tan lan­duz, pers­pek­ti­ba estra­te­gi­ko­pe­ko lan ildo bila­katzea.

  • Etor­ki­zu­nean alter­na­ti­ba iraul­tzai­lea­ren gor­puz­tea ahal­bi­de­tu­ko duen erre­fe­ren­tea­ren erai­kun­tza.

Horre­ta­ra­ko, JARKI anto­la­kun­de iraul­tzai­leak sei lan-espa­rru­tan kokatzen du bere egi­te­koa:

  • Auto­de­ter­mi­na­zioa eta kla­se erai­kun­tza nazio­na­la.

  • Lan­gi­le sek­to­reen anto­la­kun­tza.

  • Alter­na­ti­ba iraul­tzai­lea­ren proiek­tu poli­ti­koa­ren defen­t­sa.

  • Herri mugi­men­dua­ren sus­ta­pe­na.

  • Etsaia­ren erre­pre­sioa eta zapal­kun­tza­ren aurrean eman beha­rre­ko eran­tzu­na.

  • Alter­na­ti­ba iraul­tzai­lea erai­kitze­ko bidean gai­ne­ra­ko era­gi­lee­ki­ko harre­ma­nak.

Hau guz­tia izae­ra inte­gra­le­ko alter­na­ti­ba iraul­tzai­le baten gor­puz­tea ahal­bi­de­tu­ko duten bal­din­tzak sor­tze­ra doa bide­ra­tu­ta.

Zein­tzuk izan dira zuen lehe­nen­go ekin­tza eta deial­diak?

JAR­KI-ren lehe­nen­go kan­pai­na komu­ni­ka­ti­boa 2019ko Guda­ri Egu­na­ren hari­ra buru­tu zen, aurre­ko urte­ko abuz­tua­ren 1ean izan zue­la­rik hasie­ra. Kan­pai­na honen bitar­tez, anto­la­kun­deak bere lehe­nen­go pau­so publi­koak eman zituen. Guda­ri egu­na beza­la­ko data­ren hau­ta­pe­na ez zen ausaz­ko kon­tua izan, izan ere, anto­la­kun­dea­ren prin­tzi­pioak eta egi­ka­ria hobe­kien bar­ne­bil­tzen dituen data dela uler­tzen dugu, bere sin­bo­lo­gia, borro­ka eta kon­pro­mi­soa­ren iru­diak supo­satzen due­na­ren­ga­tik. Asmo horre­kin, anto­la­kun­deak bi hila­be­te­tan zehar luza­tu zen lan­ke­ta ideo­lo­gi­koa buru­tu zuen Guda­ri Egu­na­ren hari­ra, irai­la­ren bukae­ran eki­tal­di poli­ti­ko pri­ba­tu bat anto­la­tu zue­la­rik.

Hone­kin bate­ra, JARKI‑k bere lehe­nen­go mani­fes­ta­zio publi­koa egin zuen aben­dua­ren 6an, Duran­gon, Espai­nia­ko kons­ti­tu­zioa­ren aur­ka. Mani­fes­ta­zio hau, jen­de kopu­ru apa­la bil­du arren, pau­so kua­li­ta­ti­bo bat izan zen gure iritziz, inola­ko erre­fe­ren­tzial­ta­sun eta ibil­bi­de­rik gabe­ko anto­la­kun­dea izan­da, mani­fes­ta­zioak hitze­ta­tik hara­ta­go ekin­tze­ta­ra iga­rotzea supo­satzen zuen hei­nean. Hala ere, anto­la­kun­dea pano­ra­ma poli­ti­koan orain­dik lekua har­tze­ko pro­ze­suan mur­gil­du­ta dagoe­la jaki­tun izan­da, 2020ko urte hasie­ran, JARKI‑k sozia­li­za­zio kan­pai­na bat jarri zuen martxan, hau kalean para­me­tro komu­ni­ka­ti­boe­tan garatzeaz gain, pre­sen­tzia duen eskual­de ezber­di­ne­tan aur­kez­pen pri­ba­tuak buru­tuz. Bukatze­ko, anto­la­kun­deak martxoa­ren 8aren hari­ra kan­pai­na komu­ni­ka­ti­boa egin du Eus­kal Herrian zehar, ema­ku­me lan­gi­lea­ren egu­na­ren kla­se izae­ra azpi­ma­rratze­ko asmoa­re­kin.

Eus­kal Herri­ko zaz­pi herrial­dee­tan duzue pre­sen­tzia?

Ez. Une hone­tan, anto­la­kun­deak Eus­kal Herri­ko bost herrial­dee­tan du pre­sen­tzia, momen­tuz Ipar Eus­kal Herrian bere gai­ta­su­na oso apa­la dela­rik. Hala ere, kon­tuan har­tu behar da anto­la­kun­dea orain­dik ere egi­tu­ratze eta hedatze fasean dagoe­la eta izae­ra nazio­na­le­ko anto­la­kun­dea iza­tea due­la hel­bu­ru.

Zer ira­kur­ke­ta egi­ten duzue ENAMen his­to­ria­ren eta ETA­ren borro­ka arma­tua­ren amaie­ra­ra era­man zuen pro­ze­sua­ren ingu­ruan?

JARKI sor­tu berria den anto­la­kun­dea izan­da eta Ezker Aber­tza­lea­ren par­te ez denez gero, ez dago­kio ira­kur­ke­ta hori egi­tea. Hau egi­tea era­sa­ten dien era­gi­leei eta, batez ere, bere oina­rri sozia­la­ri dago­kie, gogoan edu­kiz betie­re, anto­la­kun­de poli­ti­koek herria­re­ki­ko eran­tzu­ki­zun bat dute­la eta herria­ri dago­kio­la azken finean epaitzea. Hone­kin lotu­ta, kon­tzien­te izan behar gara fase poli­ti­ko bat itxi dela eta herri lan­gi­lea­ri dago­kio­la zabal­du beha­rre­ko fase poli­ti­ko berria para­me­tro iraul­tzai­lee­tan ema­tea, ata­ka horre­tan kokatzen due­la­rik JARKI‑k bere sorre­ra.

ETA­ren disol­batzea­re­kin amai­tu zen pro­ze­sua­re­kin bate­ra, Ezker Aber­tza­leak «Zutik Eus­kal Herria» doku­men­tuan isla­tu zen alda­ke­ta estra­te­gi­koa buru­tu zuen, 10 urte bete­ko ditue­na orain. Zein iritzi duzue alda­ke­ta estra­te­gi­ko horri eta Sor­tu alder­dia­ren eta EH Bil­du koa­li­zioa­ren jar­dun poli­ti­koa­ri dago­kie­nez?

Aurre­ko gal­de­ra­re­kin jarrai­tuz, JARKI alda­ke­ta estra­te­gi­ko hura Eus­kal Herri­ko tes­tuin­gu­ru poli­ti­koan sorra­ra­zi­ta­ko hutsu­neen hari­ra sor­tu dela deritzo­gu. Izan ere, hutsu­ne hauei para­me­tro iraul­tzai­lee­tan eran­tzun behar zaio­la uste dugu. Aurre­ko kon­fron­ta­zio ziklo­ko akto­re nagu­sia zen Ezker Aber­tza­lea gaur egun para­me­tro iraul­tzai­lee­tan agor­tu­ta dagoe­la pen­tsatzen bai­tu­gu, ildo ins­ti­tu­zio­na­lean era inte­gra­lean mur­gil­du dela­rik. Hala ere, kri­ti­ke­ta­tik hara­ta­go, gar­bi dau­ka­gu Eus­kal Herri Lan­gi­lea­ren gaur egun­go etsai nagu­siak espai­niar eta fran­tziar esta­tu bur­ge­sak eta eus­kal bur­ge­sia dire­la. Hori dela eta, ez gara tema­tu­ko Ezker Aber­tza­lea zein gure espek­tro pol­ti­koa par­te­katzen duten gai­ne­ra­ko tal­dee­ki­ko tal­kan edo­ta nor­gehia­go­kan, gure hel­bu­rua herri lan­gi­lea­ren intere­sei eran­tzun­go dien alter­na­ti­ba poli­ti­ko berria era erai­kitzai­lean osatzea bai­ta.

Zein­tzuk dira zuen jarre­ra eta pro­po­sa­me­nak eus­kal pre­so poli­ti­koek bizi duten egoe­ra­ren aurrean?

JAR­KI-ren hel­bu­ruen artean kokatzen da amnis­tia, herri honen aska­ta­su­na ezin dela­ko Eus­kal Herria­ren alde borro­ka­tu izan duten mili­tan­te barik erai­ki. Amnis­tia pre­soen aska­ta­su­naz hara­ta­go doan alda­rri­ka­pen poli­ti­koa eta izae­ra estra­te­gi­ko­ko kon­tzep­tua da, balo­reen alda­ke­tan kokatzen dena. Izan ere, gizar­tea­ren balo­re alda­ke­ta erra­di­kal beza­la uler­tzen dugu, non aska­ta­su­na­ren alde borro­ka­tu izan duten mili­tan­teen hau­tua­ren zile­gi­ta­su­na onar­tua izan­go den, bere momen­tuan har­tu­ta­ko bidea herria­ren kon­tzien­tzian zile­gi bihur­tze­ra­koan soi­lik erdietsi­ko bai­ta amnis­tia. Hori dela eta, pre­soen alde­ko borro­ka proiek­tu inte­gral eta estra­te­gia oro­kor baten bai­tan eman dai­te­ke baka­rrik. Horren­bes­tez, eta auzia behar beza­la jorratze­ko, une hone­tan anto­la­kun­dea pre­so poli­ti­koa­ren figu­ra­ren ingu­ru­ko bar­ne-ezta­bai­da burutzen ari da, etor­ki­zu­nean bere jar­du­na zehaz­tu eta fin­katze alde­ra, betie­re argi izan­da, herri lan­gi­lea izan­go dela amnis­tia erdietsi­ko due­na ins­ti­tu­zio bur­ge­se­ta­tik hara­ta­go.

Plan­te­atzen duzue epe ertain edo luzean ins­ti­tu­zioe­tan era apur­tzai­le batean par­te har­tzea edo guz­tiz albo­ratzen duzuen bidea da?

Alter­na­ti­ba iraul­tzai­lea­ren erai­kun­tza pro­ze­sua­ren lehen has­ta­pen haue­tan, par­te har­tze ins­ti­tu­zio­na­la egin dai­te­keen akatsik han­die­na da. Gaur egun egin beha­rre­ko azken gau­za ins­ti­tu­zio bur­ge­se­tan par­te har­tze nor­ma­li­za­tua iza­tea da. Izan ere, sor­tu behar den erre­fe­ren­tea mar­ko bur­ge­se­ta­tik kan­po egon behar da, haue­kin apur­tu behar due­la­rik. Era berean, JARKI‑k hurren­go 10 – 15 urte­ta­ra­ko alter­na­ti­ba iraul­tzai­lea erai­kitze­ko bideo­rria fin­ka­tu­ta dau­ka, ber­tan par­la­men­ta­ris­moa jaso gabe dagoe­la­rik. Honek ez du esan nahi etor­ki­zun batean eta mili­tan­tziak horre­la era­ba­ki­ko balu, apur­ke­ta para­me­troe­ta­ko par­te har­tze ins­ti­tu­zio­na­la­ri atea ixten dio­gu­nik, hau aurre­ra era­man beha­rre­ko borro­ka espa­rru ezber­din bat gehia­go beza­la uler­tzen bai­tu­gu. Bai­na argi edu­ki behar dugu, anto­la­kun­deak ez due­la inoiz posi­zio poli­ti­koa fin­ka­tu­ko, kri­ti­ka hutsean oina­rri­tuz eta hauei alter­na­ti­ba bat eskai­ni gabe.

Azken urtee­tan zen­bait anto­la­kun­de sor­tu dira Ezker Aber­tza­le­tik kan­po. Uste duzue posi­ble litza­te­kee­la bes­te tal­dee­kin har­tu-ema­na edu­kitzea epe ertain edo luzean?

JARKI prest dago beti mun­du guz­tia­re­kin hitz egi­te­ko, gar­den­ta­su­na eta zin­tzo­ta­su­na oina­rri. Hone­kin bate­ra, era­ba­te­ko pres­tu­ta­su­na dau­ka­gu aurre­tik aipa­tu­ta­ko hel­bu­ru estra­te­gi­koak par­te­katzen dituz­ten era­gi­lee­kin izae­ra estra­te­gi­ko­ko alian­tzak ados­te­ko. Era berean, mai­la tak­ti­ko­ko elkar­la­na aurre­ra era­ma­te­ko prest gau­de bes­te anto­la­kun­dee­kin, era zin­tzoan fin­ka­tu­ta­ko akor­dio eta dina­mi­ka kon­kre­tuei dago­kie­nez, hauek erres­pe­tatzen diren bitar­tean. Argi izan­da, azken hauek bata­su­na­ri lagun­du behar dio­te­la eta Eus­kal Herri Lan­gi­lea­ren hobe­beha­rrez gau­za­tu behar dire­la.

Lan­gi­le mugi­men­duak Eus­kal Herrian his­to­ri­ko­ki indar han­dia edu­ki du. Zer egoe­ra­tan ikus­ten duzue gaur egun?

Eus­kal Herri Lan­gi­lea era objek­ti­boan exis­titzen da, hau Eus­kal Herri­ko lan­gi­leez osa­tu­ta dagoe­la­rik. Eus­kal Herri Lan­gi­lea, sub­jek­tu gisa era­tu gabe, bere lan-inda­rra sal­tze­ra behar­tu­ta dagoe­nez gero eta pai­ratzen duen esplo­ta­zio eta zapal­kun­tza dela eta, iraul­tza anto­latze­ko poten­tzial­ta­sun osoa duten lan­gi­leez dago osa­tu­ta. Gau­zak horre­la, aurre­ra era­man beha­rre­ko pro­ze­su iraul­tzai­lea, Eus­kal Herrian bere lan-inda­rra sal­du eta aska­pen nazio­nal eta sozia­la­ren alde anto­latzen diren lan­gi­leek buru­tu behar dute. Hori dela eta, une hone­tan Eus­kal Herri mai­lan lan­gi­le kla­seak pai­ratzen duen des­ideo­lo­gi­za­zio, des­mo­bi­li­za­zio eta kon­tzien­tzia fal­ta dela eta, ez dugu uste sub­jek­tua exis­titzen denik, nahiz eta hau eratze­ko bal­din­tzak dau­den.

Azke­nal­dian inda­rra har­tu duen bes­te mugi­men­du bat mugi­men­du femi­nis­ta izan da, hete­ro­ge­neoa dena eta sek­to­re eta dis­kur­tso ezber­di­nak ditue­na. Zein da zuen plan­te­amen­dua ema­ku­me lan­gi­lea­ren zapal­kun­tza­ren aurrean?

Gizar­te kapi­ta­lis­tak bere egin du ema­ku­meen eta gizo­nen arte­ko zapal­kun­tza harre­ma­na area­gotzen duen sexu-gene­ro gataz­ka. Kapi­ta­lak ema­ku­me lan­gi­lea ere­mu pro­duk­ti­boan esplo­tatzen du, sol­da­ta­pe­ko lan­gi­lea den hei­nean. Horrez gain, kapi­ta­lis­moa­ren­tzat ezin­bes­te­ko bal­din­tza da lan-inda­rra sal­du­ko duen lan­gi­le kla­sea­ren pre­sen­tzia eta berres­ku­ra­pe­na ber­matzea, hauek pro­duk­zio pro­ze­suan par­te har­tze­ko eta esplo­ta­zioa­ren bitar­tez gain­ba­lioa erauz­te­ko, eta soi­lik ema­ku­me lan­gi­leak ber­ma deza­ke kla­se gizar­tea bera man­ten­du­ko duen lan-inda­rra­ren bir­pro­duk­zioa. Hori dela eta, argi edu­ki behar dugu ema­ku­me lan­gi­lea­ren zapal­kun­tza­ren itu­rria kapi­ta­lis­moa dela eta afe­ra hau ez dela sexuen arte­ko gataz­kan koka­tu behar kla­se borro­ka­ren bai­tan bai­zik. Beraz, borro­ka femi­nis­ta ezin dugu era iso­la­tuan jorra­tu, beha­rrez­koa bai­ta kla­se ikus­pun­tua­re­kin uztar­tzea.

Hala ere, gaur egun, femi­nis­mo bur­ge­sa­ren dis­kur­tso hege­mo­ni­koak, egun­go gizar­te gara­tu eta aurre­ra­koian sexuen artean behar bes­te­ko pare­ki­de­ta­sun mai­la lor dai­te­kee­la sinetsa­ra­zi du. Horren era­gi­nez, ema­ku­mea­ren aska­pe­na gizar­te kapi­ta­lis­ta­ren bai­tan lor­tu­ko dena­ren ustea nagu­si­tu da, kapi­ta­lak eta ins­ti­tu­zioek borro­ka femi­nis­ta ins­tru­men­ta­li­za­tu dute­la­rik. Honen emaitza ema­ku­me guz­tien arte­ko bata­su­na lehe­nes­tea izan da, kla­seen arte­ko ezber­din­ta­su­nak alde bate­ra utziz. Hor­taz, argi dugu Eus­kal Herri­ko lan­gi­le kla­se­tik soi­lik lor­tu­ko dela egoe­ra iraul­tzea.

Esta­tu espai­nia­rrean, azken urtee­tan esta­tu osoa­ren mai­lan erre­pre­sioa eta esku­bi­deen eta aska­ta­su­na­ren murriz­ke­tak area­gotzea eman da, eskuin mutu­rre­ko tal­deen gora­ka­da­re­kin bate­ra. Nola ana­li­zatzen duzue egoe­ra hau?

Eus­kal Herriak espai­niar esta­tua­ren alde­tik urte luzez atxi­lo­ke­tak, tor­tu­rak, erail­ke­tak, espetxe­ratzeak, ile­ga­li­za­zioak, etab. pai­ra­tu ditue­nez gero, ez dugu uste erre­pre­sioa area­go­tu denik. Aitzi­tik, azken honen jazar­pen for­mak egun­go Eus­kal Herria­ren errea­li­ta­te­ra mol­da­tu baino ez dira egin. Hori dela eta, esta­tuak orain­dik ere bio­len­tzia­ren mono­po­li­oa man­ten­tzen du bere intere­sak defen­datze­ra­ko orduan, hone­ta­ra jotze­ko inola­ko ara­zo­rik ez due­la­rik.

Eskuin mutu­rre­ko tal­deei dago­kie­nez, kon­tuan har­tu behar dugu espai­nia­rren men­pe­ko Eus­kal Herria­ren zatia EAJ-PNV beza­la­ko alder­di batek gober­natzen due­la. Iku­si­ta hau ber­ta­ko bur­ge­sia eta erre­ji­men fran­kis­ta­ren ondo­ren­goa den espai­niar esta­tua­ren intere­sen babes­lea dela, eskuin mutu­rra­ren gora­ka­daz hitz egi­tea, azken honek alde egin ez zuen hei­nean, sis­te­ma­ko gai­ne­ra­ko alder­dien zuri­ke­ta jar­due­ra bat egi­tea dela pen­tsatzen dugu. Izan ere, eskuin mutu­rra eta tal­de faxis­tak, kapi­ta­lak kri­si garaian lan­gi­le kla­sea­ren artean gataz­ka eta bana­ke­ta sorra­raz­te­ko baliatzen dituen tres­nak dira.

Eta Eus­kal Herria zapal­tzen duen bes­te esta­tua­ren ingu­ruan, esta­tu fran­tse­sa, zer uste duzue honek bizi duen egoe­ra poli­ti­koa­ren ingu­ruan eta nola era­gi­ten du honek Ipar Eus­kal Herrian?

Gar­bi dau­ka­gu esta­tu fran­tse­sak beti­ko esta­tu zen­tra­lis­ta eta jako­bi­noa iza­ten jarraitzen due­la, nahiz eta Fran­tzia­ko beti­ko eskui­nak eta libe­ra­lak izae­ra admi­nis­tra­ti­bo­ko zen­bait alda­ke­ta buru­tu, esta­tuak jo ta su darrai fran­tziar oli­gar­kia­ren intere­sak inpo­satze­ra­ko orduan. Gai­ne­ra, fran­tziar esta­tuak kudea­tu­ta­ko Eus­kal Herri­ko zatia­ren asi­mi­la­zio kul­tu­ra­la eten beha­rrean area­go­tu egin da, esta­tu jako­bi­noak lan-inda­rra­ren homo­ge­nei­za­zioa eta zir­ku­la­zio askea ber­matze­ko nahia­ren bai­tan.

Zer ira­kur­ke­ta egi­ten duzue orain­dik ire­ki­ta dagoen herri kata­la­na­ren pro­ze­su inde­pen­den­tis­ta­ren ingu­ruan?

Pro­ze­su bakoitza­ren ardu­ra herri bakoitza­ri dago­kio. Hala ere, kata­lu­niar pro­ze­sua ins­ti­tu­zio­na­lis­mo bur­ge­sek eza­rri­ta­ko mugen era­kus­le da, izan ere, ins­ti­tu­zioek pro­ze­sua­ren zuzen­da­ritza man­ten­tzea lor­tu dute, indar iraul­tzai­leek hau euren­ga­natze­ko gai izan ez dire­la­rik. Gai­ne­ra, gaur egun espai­niar esta­tuak «bana­tu eta garai­tu» poli­ti­kaz baliatzen ari da pro­ze­su inde­pen­den­tis­ta zapuz­tu eta bere ele­men­tuen zati­ke­ta eta nor­gehia­go­ka sus­tatze­ko, Espai­niak eza­rri­ta­ko ins­ti­tu­zioe­ta­ko bote­re koten tru­ke. Hone­ga­tik guz­tia­ga­tik, une hone­tan Kata­lu­nia impass egoe­ra batean aur­kitzen dela uste dugu.

Mai­la inter­na­zio­na­lean eta geo­po­li­ti­koan, zein da zuen jarre­ra inpe­ria­lis­moa­ren era­soen eta kapi­ta­lis­moa­ren heda­pen inter­na­zio­na­la­ren aurrean?

Ez dugu uste kapi­ta­lis­moa heda­tu denik, Sobie­tar Bata­su­na­ren gain­behe­ra­tik mun­duan hege­mo­ni­koa bai­ta hau. Posi­zio­na­men­dua­ri dago­kio­nez, uste dugu, une hone­tan inpe­ria­lis­moa­ren adie­raz­le nagu­sie­na Ame­ri­ka­ko Esta­tu Batuak dire­la, zei­nak nahiz eta hege­mo­nia gain­behe­ra batean aur­kitzen diren, gain­behe­ra honi aurre egi­te­ko eta euren bote­rea man­ten­tze­ko estra­te­gia bat eza­rri duten, inba­sioe­tan eta era­so eko­no­mi­koe­tan oina­rri­tu­ta. Horre­ga­tik, inter­na­zio­na­lis­ta beza­la, inpe­ria­lis­moa­ren era­soen aurrean kokatzen den edo­zein era­gi­le­ren alde ager­tu behar dela pen­tsatzen dugu, betie­re, era­gi­le hauek herrial­de bakoitze­ko lan­gi­le kla­sea­ren intere­sen aur­ka ez doa­zen bitar­tean eta idea­li­za­zioe­tan ero­ri barik, herri bakoitza­ren tes­tuin­gu­rua ain­tza­kotzat har­tuz.

Zer­bait gehia­go gehi­tu nahi al duzue gure ira­kur­leen­tzat?

Une hone­tan, Eus­kal Herri Lan­gi­leak ata­ka his­to­ri­ko batean aur­kitzen du bere burua. Ziklo his­to­ri­ko bat itxi da eta gure ardu­ra da Eus­kal Herrian ire­kitzen ari den ziklo berria para­me­tro iraul­tzai­lee­tan garatzea lan­gi­le kla­sea­ren gida­ritza­pean. Hor­taz, iraul­tza aurre­ra era­man behar duen sub­jek­tu iraul­tzai­lea gor­puz­te­ko beha­rrez­koa da akti­ba­zioa, mobi­li­za­zioa eta, batez ere, herri lan­gi­lea­ren intere­sei eran­tzu­ten die­ten anto­la­kun­tza mar­koe­tan engaiatzea edo par­te har­tzea, estra­te­gia eta proiek­tu poli­ti­ko aman­ko­mun baten pean. Inda­rrak batuz eta zin­tzo­ta­su­nean eta gar­den­ta­su­nean oina­rri­tu­ta­ko dina­mi­ka mili­tan­tea aurre­ra era­ma­nez. Herri lan­gi­lea­ren alter­na­ti­ba, honek sor­tu­ta­ko bote­re espa­zioe­ta­tik abia­tu­ta erai­ki ahal­ko bai­ta baka­rrik.

@Boro_LH

2020ko martxoa­ren 12etan

Artikulua gustoko al duzu? / ¿Te ha gustado este artículo?

Share on facebook
Share on Facebook
Share on twitter
Share on Twitter

Deja una respuesta

Tu dirección de correo electrónico no será publicada. Los campos obligatorios están marcados con *