Amnis­tia­ren nora­bi­dean… ziur?

Azken hila­be­tee­tan gehien­bat Donos­tian eman diren ezta­bai­dek, eta hauek dire­la medio egon­da­ko ger­ta­ka­rien hari­ra hain­bat gau­za zehaz­tea era­ba­ki dugu, idaz­ki-kri­ti­ka hau hone­ta­ra­ko era­bi­liaz. Hain­bat gai lan­du­ko ditu­gu: Amnis­tia­ren gure kon­tzep­zioa eta honen zer­ga­tia, enpi­ris­mo mer­kea, sin­bo­lo­gia eta amnis­tia­ren nora­bi­dean… eki­me­na­ren aurrean gure pos­tu­ra. Idaz­ki hau Donos­tia­ko Amnis­tia­ren Alde­ko eta Erre­pre­sioa­ren Aur­ka­ko Mugi­men­dua eratzen duen gaz­te batzuen iritzia soi­lik da, herri mugi­men­du bate­ko par­tai­de iza­nik oso kon­tzien­te bai­ka­ra mugi­men­du hete­ro­ge­neoa dela, eta hor­taz, kide guz­tiek ez dute­la esan­go dugu­na­re­kin bat egin­go.
Egia da hasie­ra batean Donos­tia­ko Amnis­tia­ren Alde­ko Mugi­men­dua eratzen genuen kide guz­tiak gaz­teak gine­la (orain ez da horre­la, zorio­nez anitza da zen­tzu hone­tan) bai­na ez dugu uste ezta­bai­da poli­ti­ko batean non hel­bu­rua kon­tzep­zio, tesi… oke­rrak gain­ditzea izan behar­ko luke­ten «garai horiek bizi ez iza­na» argu­men­tu poli­ti­ko moduan era­bi­li dai­te­kee­nik. Bi gau­zen­ga­tik, lehe­nen­goa ez dio­la­ko ezta­bai­da­ri ekar­pe­nik egi­ten; eta biga­rre­na enpi­ris­mo mer­kea bes­te­rik ez dela­ko. Errea­li­ta­tea ezin da eza­gu­tu sen­tsa­zio, per­tzep­zioen bidez; «berea­la­ko­ta­su­na» soi­lik eza­gu­tu deza­ke­gu ez bene­tan errea­la dena. Hau da, errea­li­ta­tea iza­tez alde posi­ti­bo eta nega­ti­boa­ren eten­ga­be­ko borro­ka bat da, eten­ga­be mugi­men­duan dagoe­na; dia­lek­ti­koa da. Sen­tsa­zioek horren alde bat soi­lik eza­gu­tu deza­ke­te, lehen aipa­tu beza­la «berea­la­ko­ta­su­nean» ikus­ten dugu­na, bai­na esan beza­la, ez da bene­ta­ko errea­li­ta­tea. Gai­ne­ra ez han­ka ez buru duen afir­ma­zio sin­plis­ta bat da, Nazio Aska­pe­ne­ko Mugi­men­du hau era­tu ahal iza­te­ko hain­bat espe­rien­tzia his­to­ri­koe­ta­tik ika­si izan da, espe­rien­tzia horiek bizi gabe, eta urteen pode­rioz era­kutsi izan da (bere muga guz­tie­kin) hain­bat gau­za ondo apli­ka­tu dire­la. Asko­tan egin izan ohi den akat­sa da ezta­bai­de­tan honen hel­bu­rua ahaz­tu eta nor­be­ra­ren egoa han­ditze­ko bihur­tzea, ez dugu uste inola­ko ekar­pe­nik egi­ten due­nik.
Gaz­teak gara, bai; bai­na amnis­tia­ren alde­ko borro­kan mur­gil­tze­ko kon­pro­me­zua har­tu dugu eta behar den bes­te egin­go dugu hori lor­tu ahal iza­te­ko, izan egoe­rak eskatzen duen eki­me­nak, orai­na uler­tu ahal iza­te­ko ira­ga­na eza­gu­tu, zein mila ezta­bai­da edu­ki.
Amnis­tia­ren gaiak zala­par­ta han­dia sor­tu du Nazio Aska­pe­ne­ko Mugi­men­dua eratzen dugun frak­zio des­ber­di­nen artean, eta kaka­nahas­te ideo­lo­gi­ko bat dagoe­la uste dugu; egoe­ra bene­tan larria bihur­tu­rik. Honen aurrean beti­koa aipa­tu­ko dugu: Amnis­tia Herri Lan­gi­lea­ren garai­pen bat da, etsaiek asi­mi­la ezin dute­na, pre­so, ihes­la­ri zein depor­ta­tuei bal­din­tza­rik jarri behar ez zaie­na. Infan­ti­la, ultra­ez­ker­tia­rra… sona­tu deza­ke afir­ma­zio honek, bai­na gero­ra aipa­tu­ko dugun moduan, kla­se-logi­ka bat jarraitzen du. Orain­go Ezker Aber­tza­leak plan­te­atzen duen amnis­tia­ren kon­tzep­zioa ezin da era iso­la­tuan uler­tu, estra­te­gia berria­ren oso­ta­su­na­ren bai­tan «txer­ta­tuz» soi­lik uler­tu dai­te­ke; hau da, ildo jakin bat dago, eta ildo horrek deter­mi­natzen ditu ondo­ren­go (eki­men-anto­la­kun­tza…) par­ti­ku­la­ri­ta­teak.
Lehen aipa­tu­ta­koa jarrai­kiz, ez da kasua­li­ta­tea 2010ean Ger­ni­ka­ko Akor­dioa dela­koa­ren bidez Eus­kal Pre­so Poli­ti­koen Kolek­ti­boa­ri «egin­da­ko mina aitor­tu» deza­ten pre­sio­na­tu iza­na, ez eta GARA-Naiz-ek ildo horren «onu­rei» buruz­ko iritzi arti­ku­lu zein edi­to­ria­lak soi­lik publi­katzea, gai­non­tze­koak debe­ka­tua­ra­ziz. Inpe­ria­lis­mo Anglo­sa­xoia­ren esku­tik dato­rren nor­ma­li­za­zio pro­ze­su honen bai­tan era­bat logi­koa da pau­su hau, bai­na gataz­ka ezin da «ter­mino huma­noe­tan» eman. Giza­kia iza­te sozia­la da, ez da erla­zio sozia­lie­ta­tik at dagoen ente meta­fi­si­ko bat; kla­seak dau­de, zapal­tzai­leak eta zapal­duak; hau da errea­li­ta­te obje­ti­boa. Hor­taz, ezin da gataz­ka­ren (bere oso­ta­su­nean uler­tu­rik) zati haun­di bat «giza esku­bi­deen» ezta­bai­de­tan eman, des­po­li­ti­za­zio­tik hara­ta­go, etsaiei haien erre­la­toa inpo­satze­ko oso errex jar­tzen baitzaie. Eta ez hau baka­rrik, gure dis­kur­tsoa hege­mo­ni­za­tu ordez, etsaie­na hege­mo­ni­zatzen dugu. Uste dugu (eta abuz­tua­ren 13ko mani­fes­ta­zio amaie­ran horre­la­xe esan genuen) Esta­tua­ri kon­trae­sa­nak aza­le­ratzea­re­kin eta kaleak-ins­ti­tu­zioak diko­to­miaz (ez dia­lek­ti­ka) baliatzea­re­kin ez dire­la hauek gain­ditzen. 15M Mugi­men­dua­re­kin oso argi iku­si dugu hau, eta hain «urru­ti» joan gabe, hemen ere, behin eta berri­ro erre­pi­ka­tu dugu (eta lan­ke­ta han­dia egin) tor­tu­ra­ren aur­ka. Tor­tu­ra, berez, Esta­tu demo­kra­ti­ko-bur­ge­sen legee­ta­tik at dagoen zer­bait da, ile­ga­la (lega­li­ta­tea­ren auzia­re­kin ber­din, ile­ga­la omen da) da. Bai­na nahiz eta kon­trae­san hau asko­tan aza­le­ra­tu ez dugu lor­tu hau gain­ditzea.
Idaz­kian zehar asko hitz egi­ten da «borro­kaz», bai­ta Orain­go Ezker Aber­tza­leak ere. Bai­na zer da borro­ka? Alor ins­ti­tu­zio­na­la deter­mi­nan­tea (ins­ti­tu­zioei egi­ten zaien ira­kur­ke­ta ez da kla­se-ana­li­si bat, Raul Zeli­kek behin oso argi utzi zuen… Ildo ber­di­ne­tik eli­katzen dira) iza­nik berea­la­ko­ta­su­nak eskatzen duen prak­ti­ko­ta­su­na? Lege bur­ge­sek mar­katzen dituz­ten muge­tan egin dai­tez­keen eki­me­nak? Borro­ka izan dai­te­ke bai, bai­na ez iraul­tzai­lea; borro­ka horren mugak mar­ko demo­kra­ti­ko-bur­ge­sean amaitzen bai­ti­ra. Hor­taz, behin Esta­tua­ri kon­trae­sa­nak ate­ra eta hauek baliatzea ondo­ren «borro­ka­re­kin» (orain azal­du beza­la uler­tu­ta) gain­di­tu ahal iza­te­ko era­ba­te­ko idea­lis­moa da.
Nazio Aska­pe­ne­ko kide moduan argi eta gar­bi sala­tu nahi dugu garai batean Eus­kal Herri Lan­gi­lea­ren adie­raz­pen poli­ti­ko moduan jaio­ta­ko era­kun­de baten sin­bo­lo­gia­re­kin egi­ten den era­bil­pe­na, kide ohiak zein barruan dau­de­nak irain­tzeaz gain, bidean ero­ri diren ehun­da­ka mili­tan­teen oroi­me­na sal­tzen bai­ta. Onar­te­zi­na iru­ditzen zai­gu due­la (…) urte­ko borro­ka­re­kin zeri­ku­si­rik ez duen (ez hel­bu­ru ez borro­ka mol­dee­tan… Por qué esta­mos por un Esta­do Socia­lis­ta Vas­co ira­ku­rri bes­te­rik ez duzue egin behar jabetze­ko) «mar­ka» soil bat era­bil­tzea amnis­tia alda­rri­katzen duen herri mugi­men­du baten aur­ka egin ahal iza­te­ko. Begi­ru­nea, babe­sa… ORAIN ETA HEMEN egi­ten dena­re­kin, esen­tzia­lis­moan eror­tzea atze­ra­koia iza­teaz gain kon­trai­raul­tzai­lea da. Oso kon­tzien­te gara era­kun­deak har­tu­ri­ko bideaz, bai­na hemen ez da ezer esta­ti­koa; ize­nek, mar­kek, sin­bo­loek… ez dute esan nahi beti ildo-pra­xi jakin bat edu­ki­ko dute­nik, Eus­kal Herri Lan­gi­lea­ren borro­ka iraul­tzai­lea izan behar­ko litza­te­ke gora­tu behar­ko litza­te­kee­na, ez mar­ka bat.
Amnis­tia­ren nora­bi­dean eki­me­na­ren hari­ra argi eta gar­bi esan kon­trae­san-ildoen tal­ka baten ondo­rio dela, etxe­ratze pro­ze­su lega­lis­ta bate­ri amnis­tia ize­na jarri bees­te­rik egin ez zaio­la. Kasua­li­ta­tea ez den beze­la estro­pa­den egu­nean eki­men hone­kin indar era­kus­tal­di bat egin nahi iza­tea (ordu eta leku ber­di­na kasua­li­ta­tea dela uste dugu, his­to­ri­ko­ki horre­la egin izan ohi bai­ta) ez zai­gu bidez­koa iru­ditzen amnis­tia gau­za­tu dadin behar mate­ria­lak sor­tzen gabil­tza­noi horre­la­ko tra­bak jar­tzea. Amnis­tia­ren kon­tzep­zioen erroa, azken istan­tzian hone­ta­ra murriz­tu dai­te­ke: erre­for­ma ala iraul­tza. Guk pro­ze­su iraul­tzai­le baten ondo­rio moduan uler­tzen dugu, Orain­go Ezker Aber­tza­leak aldiz ez. Borro­ka­tu ezean Esta­tuek ez digu­te ezer eman­go, oso argi iku­si da «bake pro­ze­su» (nor­ma­li­za­zio pro­ze­su) hone­tan non alde batek bio­len­tzia uzteak ez duen Esta­tuen bio­len­tzia estruk­tu­ra­la gel­dia­ra­zi; ez pre­so-ihes­la­ri-depor­ta­tuen afe­ran, ez bik­ti­men (gure) afe­ran, ez indar oku­patzai­leen afe­ran ez inun. Indar korre­la­zioa alda­tu bes­te­rik ez da egin, bai­na noren onu­ra­ra­ko? Atze­ra­ka­da nabar­me­na eman dela uste dugu. Hor­taz, borro­ka­rik ezean Esta­tua­ri eskae­rak judi­zia­lak egi­tea­re­kin ez dugu uste hauek onar­tu­ko dituz­te­nik; eta ez Espai­niar Esta­tua oso gaiz­toa dela­ko eta bla bla, kla­se izae­ra due­la­ko, kla­se domi­natzai­lea­ren arma dela­ko bai­zik, Fran­tziar zein gai­non­tze­ko Esta­tuek moduan.
«Kon­fron­ta­zio demo­kra­ti­ko» bat eman dadin, alter­na­ti­ba inde­pen­den­tis­ta indar­tsu bat mahai gai­nean jar­tzea plan­te­atzen du Orain­go Ezker Aber­tza­leak, eta zehaz­kia­go SORTU‑k. Orain, Kata­lu­ña­ko eta Eus­kal Herri­ko errea­li­ta­teak oso des­ber­di­nak dira, Eus­kal Bur­ge­sia­ren adie­raz­pen poli­ti­koa den PNV-ren jarre­ra iku­si bes­te­rik ez dago, eta ez hau baka­rrik; hemen fokis­moa­ren zein fron­teen for­ma-his­to­ri­koa har­tu duen mugi­men­du bat egon da, honek eka­rri duen guz­tia­re­kin. Ezin dira kala­tun­ya­ko tesiak meka­ni­ko­ki Eus­kal Herrian txer­ta­tu.
Por­ze­su inde­pen­den­tis­ta martxan jar­tzeak gehien­go sozia­la edu­kitzea eka­rri behar­ko luke. Ez da asma­tu, ABIAN «ezta­bai­da» gunea martxan jarri zen, bai eta SOR­TU-ren bir­fun­da­zioa ere bar­ne ara­zoei aurre egin ahal iza­te­ko. SORTU‑k Herri Mugi­men­dua­re­ki­ko duen jarrre­ra-lotu­ra era­bat meka­ni­koa da, buro­kra­ta. Gipuz­koa Zutik-en iku­si da, eta ara­zo orga­ni­za­ti­boa baino men­ta­la da, horri aurre egin ezean ez dute Herri Mugi­men­dua­re­kin lotu­ra (fusio dia­lek­ti­koa nahi bada…) lor­tu­ko, eta hor­taz, gehien­go sozial hori bar­ne­bil­tzen duen pro­ze­su inde­pen­den­tis­ta hori martxan jarri­ko. Hone­taz gain, plan­te­amen­duak era­bat abs­trak­tuak dira, etxe­ratze pro­ze­su lega­lis­ta tak­ti­ka hori oso airean dagoe­la uste dugu.
Lehen aipa­tu dugu amnis­tiak ez due­la inola­ko bal­din­tza­rik edu­ki behar, bai­na zer­ga­tik? Kasu hipo­te­ti­ko batean non sal­bues­pe­nez­ko legea gain­di­tu­ko balitz, lega­li­ta­tea onar­tuz gero fun­tzio­na­rioen eskue­tan ero­ri­ko lira­te­ke kideak, ezin­go luke­te Kolek­ti­boak urtee­tan zehar edu­ki duen erre­sis­ten­tzia izae­ra edu­ki; eta hor­taz, ezin­go lituz­ke­te onu­rak lor­tu. Ez hau baka­rrik, fun­tzio­na­rioek «via libre» edu­ki­ko luke­te nahi dute­na egi­te­ko zeren pre­soak aurre egin­go balu­te par­teak edu­ki­ko lituz­ke­te. Hau barru­ra begi­ra. Kon­tuan har­tu behar da, Kolek­ti­boa era­kun­de poli­ti­koa denez, Nazio Aska­pe­ne­ko Mugi­men­dua­re­kin inter­er­la­zio­na­tua dagoe­la, kan­po­ko eta bar­ne­ko era­ba­kiek denoi era­gi­ten digu­te.
Pari­se­ko gutu­na­ren geroz­tik (hemen Patxi Ruiz EPPK-ko kidea­ren gutu­na gau­zak argi uzten: http://amnistiaaskatasuna.blogs​pot​.com​.es/​2​0​1​6​/​0​7​/​no-todo-vale.html ) «Gora EPPK, Amnis­tia eta auto­de­ter­mi­na­zioa!» jar­tzen duten pan­kar­tak gabil­tza ikus­ten. Guk argi dio­gu, pan­kar­ta horie­tan goratzen dena ez da Kolek­ti­boa, frak­zio jakin baten ildoa bai­zik. Kolek­ti­boa­ren era­bil­pe­na bes­te­rik ez da, Kolek­ti­boa anitza da; joku ziki­na da Kolek­ti­boa­ri kolek­ti­bo izae­ra, erre­sis­ten­tzia izae­ra ken­du eta ondo­ren ana­kro­nis­mo (beraien­tzat…) larrian ero­riz mar­ka bat idea­li­zatzea. Pre­so, ihes­la­ri zein depor­ta­tuei ger­ta­tu ahal zaien gau­za­rik one­nak hau­xe­ke dira: ildo iraul­tzai­lea, erre­sis­ten­tzia­ra­ko prest dagoen Kolek­ti­bo batu eta indar­tsu bat.
Era­kun­deak berak gure aur­ka egin zuen «erre­sis­ten­tzia bes­te­rik ez, kon­pon­bi­dea­ri irten­bi­de­rik ez, indar aku­mu­la­zioa gel­di­tu eta zati­ke­ta» era­gi­ten omen dugu­la­ko. Afir­ma­zio horie­ta­tik bat soi­lik da egia, kon­pon­bi­dea­re­na hain zuzen. Guretzat kon­pon­bi­dea, lehen aipa­tu beza­la, ezin da «ter­mino huma­noe­tan» eman, guk izae­ra poli­ti­koa ema­ten dio­gu; eta oso argi daki­gu nor­tzuk diren gure bik­ti­mak eta nor­tzuk etsaia­ren fraz­kio des­ber­di­ne­ta­koak. Guk amnis­tia­ren alde nahi ditu­gu batu inda­rrak, eta horre­ta­ra­ko prak­ti­ka­ri ema­ten dio­gu garran­tzi han­dia.
Prak­ti­ka­ren hari­ra, amnis­tia­ren alda­rria kale­ra ate­ratzeaz gain sal­to kua­li­ta­ti­bo bat eman da azken egu­ne­tan: Etxa­rri Ara­natzen hiru pre­so ohi gose gre­ban jarri dira pre­so gai­xoen aska­ta­su­na­ren alde; hone hari­ra ere, Huel­van dau­den pre­so poli­ti­koak txan­da­ka­ko gose gre­ban jarri dira. Lotsa­ga­rria iru­ditzen zai­gu GARA-Naiz-en ixil­ta­su­na, bai eta albis­tea ema­te­ko for­ma (zuta­be txi­ki bat, eta gose gre­ba muga­ga­bea­ri «baraual­dia» deitzea). Era berean, 7 egun pasa dira gose gre­ba­ren hasie­ra­tik, bes­te hain­bes­te Huel­va­ko txan­da­ka­ko gose gre­ba­tik; «Ezker Aber­tza­leak» ez al du ezer esa­te­ko? Infor­ma­zio «ofi­zia­la» ezku­ta­tuz des­ager­tu­ko gare­la­koan edo? Ez ditu­gu egun­ka­riak edu­ki­ko; ez web-orri txu­kun, pro­fe­sio­nal bat; ez eta herri bakoitze­ko sare sozia­le­tan kon­tu bat; loka­lak ere debe­ka­tu diz­ki­gu­zue «Ezker Aber­tza­lea­re­nak» dire­la­ren aitza­ki­pean; bai­na kalea dugu, eta ilu­sioa, eta paseo­eta­ra mugatzen ez diren mani­fes­ta­zioak, eta borro­ka­ra­ko gri­na. Kon­trae­sa­na gain­di­tu ezean hemen jarrai­tu­ko dugu, gus­ta­tu ala ez, bai­na amnis­tia­ren alde lanean.
Amaitze­ko besar­ka­da­rik beroe­nak Joxean, Tato eta Izas­ku­ni; bai eta Huel­van gose gre­ban jarri diren kideei. Borro­kak mere­zi due­la­ko aurre­ra beti! Ere­du zare­te! Amnis­tia­rik gabe bake­rik ez!
PD: Gorain­tziak Irri­ki­tal­dian aha­te ori («gezur­tiak kan­po­ra» jar­tzen zuen pega­ta bate­kin…) bat era­man zuten Sor­tu­ki­de guz­tien­tzat, guk ere asko mai­te zai­tuz­te­gu.

Donos­tia­ko Amni­si­ta­ren Alde­ko Gaz­teak

Artikulua gustoko al duzu? / ¿Te ha gustado este artículo?

Share on facebook
Share on Facebook
Share on twitter
Share on Twitter

Deja una respuesta

Tu dirección de correo electrónico no será publicada. Los campos obligatorios están marcados con *